Mody się zmieniają – miasto pozostaje. O mniej i bardziej lubianych stylach w architekturze oraz ich społecznym wpływie
sobota 04.10
16:30-18:00
Kino Nowe Horyzonty
wstęp wolny
Walka między modernizmem a historyzmem w dyskursie o architekturze trwa. Wyważone zdania, bliskie opiniom amerykańskiego architekta, zwolennika neoklasycyzmu Allana Greenberga: „Uznając, że […] zarówno architektura klasyczna, jak i modernistyczna wydały na świat arcydzieła i że obie mają mocne i słabe strony, będziemy mogli lepiej zrozumieć obie. Tylko wtedy dostrzeżemy, że klasycyzm jest w swojej istocie nowoczesny i że architektura modernistyczna w swoich szlachetnych elementach jest w gruncie rzeczy klasyczna”, wydają się nie być zbyt popularne na internetowych forach czy podczas specjalistycznych dyskusji komentujących nowe inwestycje.
Po projekcji filmu „Drezno. Architektura a polityka” spróbujemy podążyć z Greenbergiem i spotkać się pośrodku, by docenić palimpsestowość naszych miast. Zadba o to dziennikarka Bogna Świątkowska, która o wartości akceptowania różnych stylów w architekturze i krajobrazie wokół nas podyskutuje z Joanną Majczyk, architektką i badaczką architektury oraz urbanistyki, zwłaszcza socrealistycznej oraz Aleksandrą Paradowską, historyczką sztuki i badaczką powiązań architektury i polityki.
Odwołując się do sytuacji przedstawionych w filmie, zastanowimy się również, w jakim stopniu architektura może kształtować postawy polityczne lub wręcz przeciwnie – jak może być przez pewne światopoglądy czy ruchy zawłaszczana. Jakie mamy sposoby budowania opowieści o tożsamości miast poprzez inwestowanie w odnowę czy rekonstrukcję architektury o danym stylu, istotnym dla danej narodowości? O czym świadczyć może coraz mocniejsza w Polsce wśród przedstawicieli i przedstawicielek konserwatywnych myśli niechęć do neomodernizmu oraz sympatyzowanie z wszelkimi inicjatywami rekonstrukcyjnymi czy postulowanie tworzenia nowej architektury w stylach historyzujących.
Dyskusja realizowana dzięki wsparciu Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej.
Rozmawiają
Bogna Świątkowska
Pomysłodawczyni, fundatorka i prezeska zarządu Fundacji Bęc Zmiana, z którą zrealizowała kilkadziesiąt projektów poświęconych przestrzeni publicznej, architekturze i projektowaniu, a także konkursów adresowanych do architektów i projektantów młodego pokolenia. Inicjatorka i redaktorka naczelna czasopisma „Notes na 6 tygodni”/ www.nn6t.pl. Jej praktyka ma charakter interdyscyplinarny i popularyzatorski. Tworzone przez nią projekty mają najczęściej charakter platform łączących wiedzę ekspertów i profesjonalistów z podejściem ciekawskich amatorów i entuzjastów.
Joanna Majczyk
Architektka, adiunktka na Wydziale Architektury Politechniki Wrocławskiej. Bada architekturę XX-wieku, jej twórców i twórczynie oraz relacje między architekturą a sztuką i polityką. Autorka m.in. monografii „Miasta, migracje, modernizmy. Architektura Andrzeja Frydeckiego”, a wraz z Agnieszką Tomaszewicz książki „Architekci i „paragraf aryjski”. Przypadek SARP-u (1934–1939)”.
Aleksandra Paradowska
Doktor historii sztuki, zajmująca się historią i teorią architektury XIX i XX wieku. Pracuje na Uniwersytecie Artystycznym im. Magdaleny Abakanowicz w Poznaniu. Założenia urbanistyczne, budynki i ich projekty interesują ją przede wszystkim jako nośniki pamięci i tożsamości. Autorka artykułów i książek o architekturze willowej, międzywojennych szpitalach i sanatoriach oraz architekturze nazistowskiej w okupowanej Polsce. Ten ostatni temat był szeroko pokazany na kuratorowanej przez nią wystawie „Iluzje wszechwładzy. Architektura i codzienność pod okupacją niemiecką” i towarzyszącym jej katalogu (Centrum Kultury ZAMEK w Poznaniu, październik 2024-luty 2025).